Δείκτης Κοινωνικής Προόδου 2020: EE27, Ελλάδα και 240 Ευρωπαϊκές Περιφέρειες (Μέρος 1)

Κωνσταντίνος Γαλιώτος

Αρκτικόλεξα και βραχυγραφίες: ΑΕΠ: Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν. ΓΔΠΑΠ: Γενική Διεύθυνση Περιφερειακής & Αστικής Πολιτικής (DG Regional and Urban Policy: DGRegio). ΔΚΠ/SPI: Δείκτης Κοινωνικής Προόδου (SPI: Social Progress Index). ΔΚΠ/ SPI-EU: ΔΚΠ/SPI της ΕΕ. ΕΔΕΤ: Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία. ΕΕπ: Ευρωπαϊκή Επιτροπή. ΕΕ: Ευρωπαϊκή Ένωση. ΕΕ27: Η ΕΕ των 27 κ-μ (χωρίς το Ηνωμένο Βασίλειο). ΕΤΕπ: Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. ΗΒ: Ηνωμένο Βασίλειο. κκ ΑΕΠ: Κατά κεφαλήν ΑΕΠ. κκ ΑΕΠ ΜΑΔ: κκ ΑΕΠ σε ΜΑΔ (Μονάδες Αγοραστικής Δύναμης).κ-μ: Κράτη μέλη. NUTS: Nomenclature des Unités Territoriales Statistiques(Κοινή Ονοματολογία των Εδαφικών Στατιστικών Μονάδων). NUTS2: Περιφέρειες. Think Tank: Δεξαμενή Σκέψης. ΟΗΕ: Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών.

1.ΔΙΕΥΚΡΙΝΗΣΕΙΣ: 1.1 Ο ΔΚΠ/SPI-EU (εφεξής Δείκτης) των κ-μ και των
Ευρωπαϊκών Περιφερειών NUTS2 της ΕΕ27 (μεταξύ των οποίων βρίσκονται και οι
13 Ελληνικές Περιφέρειες) δημιουργήθηκε πιλοτικά για πρώτη φορά το 2016 από την
ΕΕπ και πιο συγκεκριμένα από την DG Regio. Η μεθοδολογία της μέτρησης του
ΔΚΠ/SPI-EU 2016 ήταν ίδια με την αντίστοιχη μέτρηση την οποία καταρτίζει το
διεθνές Think Tank με τον τίτλο Social Progress Imperative το οποίο από το 2014
μέχρι το 2020 δημοσιεύει το Διεθνή ΔΚΠ/SPI αξιολογώντας πολλά κράτη του
κόσμου λ.χ. το 2020 αξιολογήθηκαν 163 κράτη τα οποία αντιστοιχούν στο 98% του
παγκόσμιου πληθυσμού και στο 84,5% των 193 κρατών μελών του ΟΗΕ.
Επισημαίνεται ότι η μεθοδολογία μέτρησης του Διεθνούς και του Ευρωπαϊκού Δείκτη
στηρίζεται στις επιστημονικές εργασίες πολλών διεθνώς αναγνωρισμένων ακαδημαϊκών
προσωπικοτήτων, όπως είναι ο Joseph Stiglitz (καθ. Columbia University, Βραβείο Νόμπελ Οικονομίας το 2001) 1.2 Έκτοτε η DG Regio προχώρησε σε τροποποίηση και σε
αναπροσαρμογή της μεθοδολογίας μέτρησης του Διεθνούς Δείκτη έτσι, ώστς να είναι
tailor made για τα κ-μ της ΕΕ καταλήγοντας το Δεκέμβριο του 2020 σε μια τελική
μορφή την οποία ονόμασε SPI-EU περί ης ο λόγος. Η ΕΕπ έχει την πρόθεση να
δημοσιεύσει ετησίως τις Εκθέσεις Επιδόσεων των κ-μ και των Ευρωπαϊκών
Περιφερειών με στόχο την ενσωμάτωση των αποτελεσμάτων των μετρήσεων
στους Στρατηγικούς Σχεδιασμούς και στους Επιχειρησιακούς Προγραμματισμούς
των κ-μ και των Περιφερειών προς αναζήτηση πόρων, δανείων και ενισχύσεων
από τα ΕΔΕΤ και τους Ευρωπαϊκούς Χρηματοπιστωτικούς Οργανισμούς (λ.χ
ΕΤΕπ) 1.3 Επειδή μπορεί να οδηγήσει σε παραπλανητικά συμπεράσματα, δεν είναι
ορθό να γίνουν συγκρίσεις μεταξύ των Δεικτών του 2016 και του 2020 αφού ο
πρώτος στηρίζονταν σε 50 ενώ ο δεύτερος στηρίζεται σε 55 κριτήρια με αρκετές
επίσης διαφοροποιήσεις μεταξύ των κοινών κριτηρίων 1.4 Εξαιτίας της αποχώρησης
του ΗΒ από την ΕΕ (Brexit, 31/1/2020), τα κ-μ της ΕΕ που αξιολογήθηκαν είναι 27
(εξ ου ΕΕ27) και οι αντίστοιχες Ευρωπαϊκές Περιφέρειες NUTS2 που αξιολογήθηκαν
είναι 240 1.5 Πρέπει να επισημανθεί ότι τα δεδομένα και η επεξεργασία των
στοιχείων της δημοσίευσης του 2020 της ΕΕπ για το ΔΚΠ/SPI 2020 αφορούν στη σύνθεση στοιχείων από το 2016 μέχρι το 2019 με λίγες περιπτώσεις οι ο οποίες αναφέρονται σε στοιχεία του 2020.

2.Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΟΥ ΔΕΙΚΤΗ ΔΚΠ/SPI-EU: 2.1 Ο συνολικός Δείκτης
είναι σύνθετος, πολυκριτηριακός, πολυπαραγοντικός, πολυπαραμετρικός και
σταθμισμένος 2.2 Όπως φαίνεται στο Διάγραμμα 1.1, ο Δείκτης διαρθρώνεται με τη
μορφολογία ενός δενδροειδούς διαγράμματος ροής και ιεραρχίας το οποίο
περιλαμβάνει ένα σετ από 55 συνολικά μεταβλητές που όλες μαζί συνθέτουν και
συγκροτούν το Συνολικό ΔΚΠ/SPI-EU. Οι 55 συνιστώσες ομαδοποιούνται σε
επιμέρους Υποκατηγορίες μεταβλητών που συγκροτούν 12 Θεματικούς Τομείς οι
οποίοι με τη σειρά τους ομαδοποιούνται σε 3 Θεματικές Διαστάσεις (ή Πυλώνες)
καταλήγοντας στην τελική τιμή του συνολικού Δείκτη 2.3 Ο Πυλώνας 1 αναφέρεται
στις Βασικές Ανθρώπινες Ανάγκες (λ.χ. τροφή, στέγη, νερό, ιατρική περίθαλψη,
προσωπική ασφάλεια, κ.λπ.). Απαρτίζεται από 4 Υποτομείς με 16 μεταβλητές 2.4 Ο
Πυλώνας 2 αναφέρεται στα Θεμέλια Ευημερίας και Ευεξίας (λ.χ. πρόσβαση σε
βασική εκπαίδευση, πρόσβαση σε πληροφορίες και τηλεπικοινωνίες, υγεία,
περιβαλλοντική ποιότητα, κ.λπ.). Απαρτίζεται από 4 Υποτομείς με 17 μεταβλητές 2.5
Ο Πυλώνας 3 αναφέρεται στις Ευκαιρίες (λ.χ. προσωπικά δικαιώματα, προσωπική
ελευθερία και επιλογή, ανοχή και ένταξη, πρόσβαση σε ανώτερη εκπαίδευση κ.λπ.).
Απαρτίζεται από 4 Υποτομείς με 22 μεταβλητές 2.6 Η βαθμολογία του ΔΚΠ/SPI
εκάστου κράτους είναι της κλίμακας 0-100 με 0 το χειρότερο επίπεδο Κοινωνικής
Προόδου και 100 το άριστο.

3.Ο ΔΚΠ/SPI-EU ΕΙΝΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΔΕΙΚΤΗΣ: Τα 55
κριτήρια του Δείκτη είναι αμιγώς Πολιτικά, Περιβαλλοντικά, Κοινωνικά και
Θεσμικά. Δεν περιέχουν Οικονομικούς Δείκτες η Εθνικολογιστικά ή
Μακροοικονομικά ή Μικροοικονομικά αριθμητικά στοιχεία. Αυτό γίνεται σκόπιμα
γιατί να διερευνηθεί η Γενικευμένη Ευημερία, η Ποιότητα Ζωής και το Βιοτικό
Επίπεδο από τους επιδρώντες παράγοντες που δεν είναι άμεσα οικονομικοί.
Πρόκειται για ένα χρήσιμο εργαλείο που στοχεύει στη συμπλήρωση των κενών, των
ατελειών, των αδυναμιών και των ελλειμμάτων των Εθνικολογιστικών Μεγεθών
(ΑΕΠ, κκ ΑΕΠ, κκ ΑΕΠ σε ΜΑΔ) τα οποία δεν μπορούν de jure και de facto να
προσδιορίσουν και να καθορίσουν τη Δίκαιη Διανομή του Πλούτου, τη
Γενικευμένη Ευημερία, την Ποιότητα Ζωής και το Βιοτικό Επίπεδο. Κατάσταση
την οποία τεκμηριώσαμε στο άρθρο μας «Πλασματικό το ΑΕΠ στη μέτρηση της
ανάπτυξης και της ευημερίας» (Καθημερινά Νέα, 21/8/2009)», το οποίο
αποκαλέσαμε Ακαθάριστη Εικόνα Παραπλάνησης εκμεταλλευόμενοι το
αρκτικόλεξο ΑΕΠ

4.Ο ΔΚΠ/SPI-EU ΩΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗ ΓΙΑ ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΙΣ: Οι
Κοινωνικοί Δείκτες χρησιμοποιούνται για διερεύνηση των καταστάσεων που
επικρατούν στην Οικονομία, στους Θεσμούς, στην Κοινωνία και στο Περιβάλλον.
Μπορεί κανείς πολύ εύκολα να καταρτίζει μοντέλα Γραμμικών και
Καμπυλόγραμμων Παλινδρομήσεων για να διερευνά τις Εξαρτήσεις και τις
Συσχετίσεις μεταξύ των Κοινωνικών-Περιβαλλοντικών-Θεσμικών Δεκτών με τους
Οικονομικούς Δείκτες και με όλα τα Εθνικολογιστικά, Μακροοικονομικά και
Μικροοικονομικά δεδομένα. Έτσι, ο ΔΚΠ/SPI-EU είναι ένα χρήσιμο εργαλείο για να
μπορεί κανείς να διακριβώνει σύμφωνα με τη Μαθηματική Στατιστική το τι
ακριβώς συμβαίνει ποιοτικά και ποσοτικά σε μια κοινωνία. Πολύ χρήσιμες είναι οι
Συσχετίσεις του ΔΚΠ/SPI-EU με το ΑΕΠ, το κκ ΑΕΠ, το κκ ΑΕΠ ΜΑΔ, την
Ανεργία, τη Φτώχεια, τον Κοινωνικό Αποκλεισμό, τη Διαφθορά, την Προστασία του
Περιβάλλοντος, την Πολιτική και Διοικητική Αποτελεσματικότητα, τη Θεσμική Ανεπάρκεια, την Ανταγωνιστικότητα της Εθνικής και Περιφερειακής Οικονομίας, την Επιχειρηματικότητα, τις Επενδύσεις, κ.ο.κ. ων ουκ έστιν αριθμός.

  1. ΓΡΑΦΗΜΑΤΑ 1.1-1.3: Με την ισχύ των συγκριτικών αξιολογήσεων τα οποία
    αποκαλύπτουν πολύ εύλογα τα γραφήματα «αδύνατον τ΄ αληθές λαθείν (αδύνατο να
    κρυφτεί η αλήθεια), Μένανδρος».
    Στο επόμενο Μέρος 2 η συγκριτική αξιολόγηση 240 Ευρωπαϊκών Περιφερειών
    NUTS2.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ

Πρόσφατα

Δημοφιλή